• Fred Hoek en Fré Harmsen bij de klokken die wachten op de grote dag.

    Ed Schut

Carillon De Rijp bijna klaar

DE RIJP Na jarenlange voorbereidingen nadert de feestelijke ingebruikname van het nieuwe carillon in de Grote Kerk van De Rijp nu dan toch met rasse schreden. Voor het eerst sinds de grote brand van 1654 die het hele dorp in lichterlaaie zette en waarbij het oude carillon verloren ging.

Ed Schut

Fré Harmsen, secretaris van Stichting Carillon De Rijp: "Op maandag 15 juli worden de 43 nieuw gegoten klokken door het lokale kraanbedrijf Plomp & Commandeur in de toren gehesen." Fred Hoek, voorzitter: "De klokken zijn gegoten door Simon Laudy uit Finsterwolde, een echte vakman. De grootste klok goot hij hier buiten vlakbij de kerk, daar kwamen een hoop mensen op af." Het merendeel van het geld kwam binnen door adoptie van de klokken door particulieren.

In ruil wordt hun naam in de klok vereeuwigd. Ook het Alkmaarse kaasdragersgilde adopteerde een klok. Fré: "Daarom komt voor één keer de kaasmarkt, in afgeslankte vorm, naar De Rijp." Het klavier komt een verdieping boven de klokken te staan, de verbindingen met de klepels gaan dus door de uit 1663 stammende vloer. Simon Laudy heeft daarom een stalen constructie aangebracht.

Fred: "Stadsbeiaardier van Alkmaar Christiaan Winter wordt de vaste bespeler van het carillon, zo'n veertig keer per jaar. Hij programmeert ook de automaat. Elk heel en half uur is een melodietje van zo'n twintig seconden hoorbaar." Inwoners van De Rijp hebben invloed op wat het carillon speelt: bij verjaardagen, jubilea, herdenkingen en bruiloften kunnen aanvragen worden ingediend. Fré: "Ik heb nu al een lijst met verzoekjes. De Beatles worden veel gevraagd, De Meisjes van De Rijp van Joop Visser, en het Rijper volkslied. Ook tijdens de wekelijkse markt op donderdag speelt het carillon leuke melodieën."

Niets lijkt het hijsen van de klokken nog in de weg te staan. Fred: "Simon Laudy heeft de voorzieningen om de klokken aan op te hangen, die er dus eerst in moeten, klaar staan in zijn werkplaats. Eerder heeft hij eens zijn enkel gebroken, wat tot uitstel leidde. Zoiets kunnen we nu niet meer hebben." In september wordt het carillon feestelijk in gebruik genomen. Fré: "Christiaan Winter bespeelt dan het carillon samen met koperblazers op de trans, trombonespelers en trompettisten van het Concertgebouworkest. Dat wordt geweldig. Het hele dorp zal uitlopen."

In 2015 was er een excursie van nieuwsgierige en - sommige - ongeruste Rijpers naar de carillons van Vleuten en Baarn. Een bus vol. Net als bij het carillon van De Rijp hangen de klokken hier binnen de toren. Dat betekent een stuk minder geluid dan bijvoorbeeld het carillon van de Grote of Sint Laurenskerk van Alkmaar, waar de klokken buiten hangen. Gerustgesteld ging men huiswaarts. Na het gieten van de bronzen klokken moeten ze nog gestemd worden. Daarom wordt elke klok dikker gegoten dan hij uiteindelijk moet zijn, onder het mom van: je kunt er wel wat afhalen maar niets eraan toevoegen. De stemmer schraapt uit de binnenkant van de klok steeds iets af, totdat de juiste klank is bereikt. Voor de kenners: het carillon van De Rijp heeft een bereik van 3 1/2 octaaf op basis van Bes1. De grootste klokken staan in de Grote Kerk te wachten tot ze worden opgehesen (zie foto). De kleinere zijn op een geheime plaats ondergebracht. Zijn ze nog wel in De Rijp? Fred en Fré doen zelfs hier geen uitspraak over.